کتابخانه ملک ازنظرمنابع خطی،موقعیت ممتازی درسطح کشوردارد وبه اذعان محققان آشنا بااین

 گنجینه پرارزش علمی وفرهنگی بعضی ازنسخ خطی آن ازنظر موضوع منحصر به فرداست.محل

قبلی این کتابخانه دربازار بین الحرمین تهران بودکه به دلیل دشواری رفت وآمد مراجعان ومحققان

به بازار،محل فعلی آن به دستور آستان قدس رضوی ساخته ودرسال 1376افتتاح شد.مساحت

کتابخانه قبلی 1700مترمربع وساختمان کنونی بازیر بنای ده هزار متر مربع احداث شده

است.زمین ساختمان فعلی کتابخانه جزءموقوفات مرحوم حاج حسین ملک بود که باتلاش آستان

قدس،ازوزارت امورخارجه گرفته شد ودراختیار کتابخانه وموزه قرارگرفت.

درباره کتابخانه ملک:

الف)تالارهای قفسه باز

کتابخانه دوتالار قفسه بازویژه خواهران وبرادران داردکه درمجموع دارای 40هزار جلدکتاب چاپی

می باشد.کتابهابر اساس رده بندی دهدهی دیویی تنظیم شده است ومراجعین می توانند

ازطریق رایانه وکتابدار راهنماواطلاع رسان تالار به راحتی به کتاب موردنظرخوددست یابند.

ب)بخش مخازن

دراین بخش کلیه نسخ خطی،چاپ سنگی وچاپ قدیمی،نشریات ادواری صحافی شده نگهداری

میشود ومراجعین ازطریق رایانه وباکمک کتابدار میز امانت می توانندبه منبع موردنظر دست

یابندودرقسمت مربوطه مطالعه کنند.میکروفیلمهای موجود دراین کتابخانه نیز درهمین بخش

نگهداری میشوند.این کتابخانه امانت بیرون ازکتابخانه ندارد.

ج)بخش نشریات ادواری

این بخش با400عنوان نشریه ادواری درخدمت محققین ارجمند است.مهمترین وظایف این بخش

،شناسایی،فهرستنویسی،نمایه سازی وآماده سازی مجموعه نشریات ادواری فراهم شده

درکتابخانه میباشند.نشریات ادواری پس ازصحافی وفهرستنویسی برای آرشیو وارائه خدمات به

مخزن ارسال میگردند.درحال حاضربیش از4000جلد نشریه ادواری درآرشیوکتابخانه نگهداری

میشود.

د)مرکز خدمات نسخ خطی وکتابهای چاپ سنگی

تمامی نسخ خطی وکتابهای چاپ سنگی موجود درکتابخانه اسکن شده وازآنها لوح فشرده

ومیکروفیلم تهیه شده است.پژوهشگران درصورت تمایل می توانندمیکروفیلم نسخه موردنظر خود

راازطریق دستگاه میکروفیلم خوان مطالعه نمایند.همچنین نسخه ای ازمیکروفیلمها درکتابخانه

مرکزی آستان قدس موجود است.

هـ)بخش خدمات رایانه ای

این بخش مسئول ایجاد بانکهای اطلاعاتی وتهیه کتابشناسی موردنیازمراجعان است ودارای یک

سرورمرکزی و10 ایستگاه برای نرم افزار سیمرغ میباشد.درحال حاضر پنج پایگاه فعال آماده

پاسخگویی به مراجعان میباشند:

.پایگاه کتب چاپی فارسی وعربی

.پایگاه کتب خطی

.پایگاه کتب چاپ سنگی

.پایگاه کتب لاتین

.پایگاه نشریات ادواری

و)بخش صحافی ومرمت کتب واسناد

دربخش صحافی،تمامی امورمربوط به مرمت نسخ خطی وکتب چاپ سنگی،صحافی وتجلید کتب

اعم ازخطی وچاپی ونشریات ادواری طبق اصول علمی وهنری وبه شیوه سنتی صورت میگیرد.

منابع اطلاعاتی کتابخانه ملک:

الف)نسخ خطی

کتابخانه ملک درحال حاضر 6644جلد نسخه خطی داردکه برخی ازآنها شامل تنها یک عنوان

است وبقیه به صورت مجموعه چند رساله می باشد.درمجموع بیش از19000عنوان کتاب ورساله

خطی دراین کتابخانه موجوداست.

ب)کتب چاپی

کتابخانه ملک درحال حاضر دارای حدود 60000جلد کتاب چاپی(اعم ازسنگی وسربی) است که

بعضی درزمره قدیمی ترین کتب چاپی میباشد

ج)نشریات ادواری

کتابخانه ملک درحال حاضربیش از4000مجلدنشریه ادواری صحافی شده داردکه برخی

ازآنهادرزمره قدیمی ترین نشریات ادواری چاپ شده درکشور میباشد.

د)کتب لاتین

درحال حاضر کتابخانه ملک دارای 7000مجلد کتاب به زبانهای انگلیسی،فرانسه،ایتالیایی، آلمانی

و...می باشدکه دربین آنها تعدادی ازکتابهای قدیمی ومعتبر دنیا وجود دارد.

شرح حال موسس وواقف:

مرحوم حاج حسین آقاملک فرزند حاج محمد کاظم ملک التجاردرنهم ربیع الاول سال1292 هجری

قمری درتهران متولد شد.ایشان دروس فارسی وعربی راابتدا درخدمت شیخ مسیح طالقانی

وسپس درنزد میرزاابوالحسن جلوه فراگرفت.مرحوم ملک ازابتدا عمر به مطالعه وجمع آوری کتاب

علاقه مند بود واین مقدمه تاسیس کتابخانه وموزه گرانقدری شد که امروزه شهرت جهانی

دارد.مرحوم ملک همراه باوقف کتابخانه وموزه املاک فراوانی رادرسال 1316هـ.ش.به آستان قدس

رضوی واگذار کردتاازاین رهگذر،مخارج اداره وتوسعه کتابخانه وموزه تامین گردد.این واقف ارجمند

پس ازگذارندن عمری درحدود100سال درتیر ماه سال 1351هـ.ش.به دیار باقی شتافت

ودرجوارحرم قدس رضوی مدفون است.